Kush është në rrezik më të lartë?

Rreziku për aneurizëm të aortës rritet me moshën dhe me faktorë klasikë kardiovaskularë. Grupet kryesore që konsiderohen me rrezik të shtuar janë:telegrafi+1

  • Meshkujt mbi 65 vjeç, sidomos ata që kanë pirë duhan ndonjëherë në jetë
  • Persona me histori familjare të aneurizmës së aortës ose çarjes së saj
  • Pacientë me hipertension të pakontrolluar, aterosklerozë, kolesterol të lartë
  • Persona me sëmundje të indit lidhor (p.sh. Marfan, Loeys–Dietz), bikuspidia e valvulës aortale
  • Ata që kanë pasur aneurizma në arterie të tjera (p.sh. popliteale)

Për aneurizmën e aortës abdominale, shumë udhëzime ndërkombëtare rekomandojnë që të paktën një herë të kontrollohen me ultrazë meshkujt 65–75 vjeç që kanë pirë duhan.www+1

Cili ekzaminim përdoret për kontroll?

Kontrolli për aneurizmën e aortës abdominale bëhet zakonisht me ultratinguj (USG) të barkut – një test i shpejtë, pa dhimbje dhe pa rrezatim, që mat diametrin e aortës. Nëse zbulohet zgjerim mbi 3 cm, flitet për aneurizëm dhe përcaktohen intervale kontrolli sipas madhësisë: më të vegjlit kontrollohen çdo 1–2 vjet, më të mëdhenjtë çdo 6–12 muaj.www+3

Për aneurizmat e aortës torakale (në gjoks), monitorimi bëhet me ekokardiografi (për pjesën ascendente) dhe me CT ose MRI për vlerësim më të detajuar të diametrit dhe murit të aortës. Kur diametri arrin rreth 5–5.5 cm (varësisht nga vendndodhja, gjinia dhe sëmundjet shoqëruese), specialistët zakonisht rekomandojnë ndërhyrje kirurgjikale elektive përpara se rreziku i çarjes të bëhet shumë i madh.clevelandclinic+3

Kush duhet patjetër të diskutojë skriningun me mjekun?

Në praktikë, personat që nuk kanë simptoma, por i përkasin këtyre kategorive, duhet të bisedojnë me mjekun e familjes ose kardiologun/angiologun për një kontroll të paktën një herë:klinikadigjitale+1

  • Meshkuj 65–75 vjeç, veçanërisht duhanpirës aktualë ose ish–duhanpirës
  • Persona (meshkuj apo femra) me prind apo vëlla/motër që ka pasur aneurizëm aorte
  • Pacientë me sindroma të indit lidhor ose bikuspidia të valvulës aortale
  • Persona me sëmundje të rënda aterosklerotike (sëmundje të zemrës, të këmbëve)

Përveç kontrollit imazherik, këtyre pacientëve u rekomandohet fuqishëm të ndalojnë duhanin, të rregullojnë tensionin e gjakut dhe kolesterolin, sepse këto masa nuk e “shkrijnë” aneurizmën, por mund të ngadalësojnë rritjen dhe ulin rrezikun e komplikimeve